SSM -Unutulmuş Bir Cumhuriyet Kadını: Bütün Yönleriyle Melek Celâl


İnsan topluluğu kadın ve erkek denilen iki cins insandan mürekkeptir.
Kabil midir ki, bu kütlenin bir parçasını ilerletelim, ötekini ihmal edelim de kütlenin bütünlüğü ilerleyebilsin?
Mümkün müdür ki, bir cismin yarısı toprağa zincirlerle bağlı kaldıkça öteki kısmı göklere yükselebilsin?
— Mustafa Kemal Atatürk

Eski Büyük Millet Meclisi Kürsüsünde Kadın- Melek Celal Sofu (1936)

Kadınların 1934 yılında seçme ve seçilme hakkına sahip olmasının ardından ilk seçim 1935 yılında gerçekleşir. Kadınların ilk defa oy kullandığı bu seçimde, on yedi kadın milletvekili ilk kez meclise girer. Ara seçimlerde bu sayı on sekize ulaşır. Melek Celâl bunun üzerine 1936’da Eski Büyük Millet Meclisi Kürsüsünde Kadιn’ı resmeder. 

1935 yılında kadın milletvekillerinin oranı %4,8. 2023 yılında aynı oran %19,9 (TÜİK). Yorumu size bırakıyorum.

Kızımla birlikte Sakıp Sabancı Müzesi’ne gitmek için program yaptığımızda güncel sergilerden haberim yoktu açıkcası. ‘Unutulmuş Bir Cumhuriyet Kadını: Bütün Yönleriyle Melek Celâl’ sergisini 8 Mart haftasında gezmek hoş bir tesadüf oldu. Sergide 1835 Tanzimat Fermanı öncesinden itibaren başlatılan, Melek Celal’in 1896’da doğumunu içine alan , 1976’daki ölümüne kadar geçen dönem sanatçının hayatı ve arka planda Osmanlı’dan Türkiye’ye kadınların toplumdaki görünürlüğü, kültürel yaşamı anlatılmış. Tanzimat öncesinde sadece üst düzey ailelerin kızları özel eğitim alabilirken Tanzimat’ın ilanından sonra kadının devlet kurumlarında eğitim alabilmeleri için düzenlemeler yapılıyor. SSM Melek’in Zamanı kronolojisi eğitim ve sanatta kadınların kat ettikleri yolları önemli tarihsel olaylarla birlikte listelemiş, uzun upuzun bir yolda verilen emekler çok kıymetli , kronolojinin tamamı burada.

Bir kaç önemli basamak:

1843 | Kadınlara ebelik eğitimi verilmeye başlanır.

1868 | Kadınların toplumsal durumları basına yansımaya başlar.
Ali Râşid ve Filip Efendiler tarafından ilk sayısı çıkarılan Terakki gazetesinde kadın hak ve özgürlüklerini savunan yazılara yer verilir. Sonraki yıl çıkardıkları, Terakki-i Muhadderat isimli haftalık gazete eki, kadınlar için hazırlanan ilk yayındır.

1909-1913 | Osmanlı Ressamlar Cemiyeti ve ilk kadın cemiyetleri kurulur.

İlk modern sanatçı kuşağının öncü kadın temsilcilerinden Melek Celâl’i ve eserlerini bu sergi sayesinde tanıdım. Melek Celal verdiği sanat eserleri yanında el işlerimiz konusunda da çalışmış ve makaleler kaleme almış çok yönlü bir sanatçı. Atamızın ölümü üzerine yaptığı, Türk Kadınının minnettarlığını gösteren bronz madalyonu da çok sevdim.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

    ÇocuklaÇocuk Özlem ☘️  📷 📚 

    Blogger 📝 

    Kategoriler

    Copyright @ cocuklacocuk.com