Gazi Mustafa Kemal Atatürk – İlber Ortaylı

İlber Ortaylı’nın “Gazi Mustafa Kemal Atatürk” ; Bu kitap,  “Atatürk kurucumuzdur”, “büyük inkilaplar yaptı” gibi klişe sözlerle bize Atamızı anlatmıyor.   Atatürk’ün ailesinden, Selanik’ten,  askeri okul döneminden itibaren içinde bulunduğu ortamları, tarihsel olayları, coğrafi şartları, ilgili dönemi etkileyen önemli olayları da çok yönlü olarak içeren  bir biyografi.  Tarih kitaplarımızda böyle olsa  keşke. İlkokuldan itibaren liseye kadar benzer  tekrar cümlelerle  ezberlemeye  çalıştığımız  kronolojik tarihten çok,  olayların hangi koşullar içinde oluştuğunu anlatsalar daha kalıcı olurdu ve  yorumlayıp içimize sindirirdik.   Ve bu şekilde Kurtuluş Savaşı’mızın  bizim için önemini daha iyi anlar, hiç bir şeyle karşılaştırılamayacağını bilirdik.

Kurtuluş mücadalesinde Atatürk’le  bir arada olan değerli silah arkadaşları var. Fakat Atatürk’ün  öngörüsü hiç kimsede yok, İlber Ortaylı kitapta bu farkı şöyle açıklıyor;

“Vatansever, yetenekli, mücadele taraftarı tek kumandan elbette ki  Mustafa Kemal Paşa değildi. O’na bu mücadelede yardımcı olan kumandanlar vardı. Ancak O’nu diğerlerinden ayıran en önemli farklılığı elbette ki dehasıdır.  En akıllı,önde gelen generaller bile -ki bence kurmay olarak makul bir görüş- “Bursa’yı, Antalya’yı, İzmir’i kurtarmakla uğraşmayın, olacak şey değil, tükeniriz, elimizdekini de kaçırırız” diyorlar, Anadolu ve Doğu Anadolu ile yetinilmesi gerektiğini söylüyorlardı ki bu “İlk hedefiniz Akdeniz’dir” düşüncesine muvafık (uygun) değildi. Atatürk’ün kafasındaki geleceği ait savaş hedefi çok daha farklı ve doğru olanıydı. ”

Okuduğum en güzel Atatürk kitaplarından birisi, pek çok yeni şey öğrendim.

Atatürk’ün dehası, liderliği  ile igili de kitaptan son bir alıntı yapayım.

“20.yüzyılın bütün liderleri iflas eden portreler haline dönüşmektedir. Bunların fonksiyonları kalkmıştır, tarihi portreler haline dönüşmüşlerdir.Fonksiyonları kalkmayan, halen bir sosyal protestonun, bir adalet talebinin sembolü olarak  yaşayanların içinde romantik bir portre, devleti yönetmeyen ihtilalci Che Guevara  ve bir devlet adamı vardır ki o da Mustafa Kemal’dir.”

Bir cevap yazın